Apollo/Witte Bioscoop/Centrum/Splendid

Oudegracht 225
Apollo
Van 8 maart 1912 tot juli 1912
Witte Bioscoop
Van 6 juli 1912 tot februari 1913
Centrum
Van 12 april 1913 tot juni 1913
Splendid
Van 9 juli 1913 tot begin 1914

In het voorjaar van 1912 werd er in Utrecht alweer een bioscoop geopend. Op 29 december 1911 had 'Karel Pieter Raasveld, werkende onder den naam Charles Raasveld'⁽¹⁾ om toestemming gevraagd om in het pand Oudegracht T.Z. 85⁽²⁾ een bioscoop te mogen openen. Na een aanvankelijke weigering, verleenden B&W hem een vergunning en op 8 maart 1912 kon Charles Raasveld, oud-explicateur van de Cinema Parisien, zijn Apollo Bioscoop Theater openen.

Veel succes zal Charles Raasveld met dit Apollo-theater niet hebben gehad, want al op 6 juli 1912 opende in hetzelfde pand de Witte Bioscoop.

Directeur van de Witte Bioscoop was de heer G.H. van Rooyen. Deze meldde in een advertentie: 'De Witte Bioscoop is opgericht door een Comité dat zich ten doel stelt de zedelooze films te bestrijden, door het geven uitsluitend van goede Bioscoop Voorstellingen.'⁽³⁾

De komst van de Witte Bioscoop werd vooral toegejuicht door het katholieke dagblad Het Centrum, dat schreef dat het goed ging met de Utrechtse bioscopen, maar 'dat deze vooruitgang voor een groot deel komt van het geld ook van onze Katholieken, die de meeste dezer inrichtingen moesten vermijden, (..) waar vertooningen worden gegeven, strijdig met hun beginselen en zedelijkheidsgevoel, waar zondige liefde, zelfmoord en echtbreuk worden verheerlijkt.'⁽⁴⁾ De krant drong aan op een strenge censuur en op de vestiging van bioscopen waar zoals in de Witte Bioscoop 'alleen goede en niet met goede zeden strijdende films worden vertoond'.⁽⁵⁾ Tot begin 1913 kon Het Centrum regelmatig positieve verhalen plaatsen over de Witte Bioscoop, maar op 11 januari 1913 moest zij berichten dat het bezoek 'nog niet [is] zooals van een goede bioscoop verwacht mocht worden'. Na 25 februari 1913 is over deze bioscoop in de Utrechtse kranten niets meer te vinden.

Op 11 april 1913 opende echter in hetzelfde pand de Centrum-Bioscoop. De naam suggereerde dat deze bioscoop iets te maken had met het gelijknamige dagblad. Het Centrum schreef echter met nadruk dat er geen enkel verband was en ontraadde tevens elk bezoek ten sterkste: wat er in de Centrum-Bioscoop werd vertoond was 'bioscoopgevaar op zijn ergst. Echtbreuk, ontrouw en zelfmoord, 't is alles wat de films te zien geven. (..) Hebben we betreurd dat de Witte Bioscoop de exploitatie niet kon volhouden, verheugen zal het ons, als deze bioscoop zoo spoedig mogelijk verdwijnt. Te oordeelen naar het bezoek van Zaterdag zal het niet lang duren.'⁽⁶⁾

Het duurde inderdaad niet lang, want op 8 juli 1913 verscheen er een advertentie waaruit blijkt dat in het pand Oudegracht T.Z. 85 nu bioscoop Splendid was gevestigd. Net als over de Centrum-Bioscoop is over bioscoop Splendid in de kranten vrijwel niets geschreven. Ook verschenen er vrijwel geen advertenties. Hoelang deze bioscoop het heeft volgehouden is niet bekend. In ieder geval niet langer dan tot 19 mei 1914. Op die dag verzocht de heer D.P.H. van Oort vergunning om het pand Oudegracht T.Z. 85, 'voorheen bioscoopzaal'⁽⁷⁾, tot timmerwerkplaats te mogen verbouwen. Daarmee was de rol van het pand Oudegracht T.Z. 85 (nu Oudegracht 255) in de Utrechtse filmgeschiedenis definitief uitgespeeld. In 2005 is in dit pand de firma Orthopedie Midden Nederland gevestigd.

1. Bouwtekeningen Oudegracht T.Z. 85

2. Dit is nu Oudegracht 255.

3. Utrechtsch Nieuwsblad 5 juli 1912

4. Het Centrum 8 juli 1912

5. Het Centrum 8 juli 1912

6. Het Centrum 14 april 1913

7. Bouwtekeningen Oudegracht T.Z. 85

De vaste bioscopen