D.L. Uijtenboogaart in het Gebouw voor Kunsten en Wetenschappen

van 10 tot 22 juni 1899

Van 10 tot 22 juni 1899 waren er weer films te zien in het Gebouw voor Kunsten en Wetenschappen. Nu werden ze vertoond door de American Biograph van de Nederlandsche Biograaf en Mutoscope Maatschappij, Utrechtschestraat 19, Amsterdam, onder directie van D.L. Uijtenboogaart.⁽¹⁾ Het publiek leefde zeer mee met de voorstellingen van Uijtenboogaart, die werden opgeluisterd met pianomuziek: 'Een reeks scènes werd ons vooroogen gebracht die de moeite en kosten van een bezoek overwaard zijn, waaronder in de eerste plaats vermelding verdient de Tarantella, een Italiaansche dans, die duidelijk op de maat van de muziek der in de zaal bespeelde piano werd uitgevoerd. Het jonassen van een Amerikaansch soldaat was leuk en deed bij het omhoog werpen uit het laken de aanwezigen ook al huiveren, een gulle lach ging op als de gejonaste weer goed terecht kwam. (..) Een goed denkbeeld is vóór het op het doek brengen van de groepen duidelijk het stuk dat volgt aan te kondigen, waardoor het, meestal toch onverstaanbaar, geroep in de zaal vervalt.'⁽²⁾ De laatste mededeling van de verslaggever kan erop wijzen dat het in die tijd gebruikelijk was dat degene die achter in de zaal de projector bediende, de titels van de films de zaal in riep. Het kan zijn dat er bij de voorstellingen van Uijtenboogaart een speciaal persoon was die de films duidelijk aankondigde, het is ook mogelijk dat de titels van de films door middel van toverlantaarnplaten op het doek werden gebracht. Op die wijze zou ook het portret van de koningin kunnen zijn vertoond, waarover de Utrechtsche Courant schreef 'Om 9 uur precies werd de biograaf in werking gesteld en werd het portret van H.M. zichtbaar, waarboven een kroon met eenige wapens.'⁽³⁾ Het lijkt niet waarschijnlijk dat Uijtenboogaart zoiets op film heeft gehad.

1. Zie ook Donaldson, G., De eerste Nederlandse speelfilms en de gebroeders Mullens. In: Skrien 28, jan. 1972, pag. 5-6

2. Utrechtsche Courant, 14 juni 1899

3. Utrechtsche Courant, 14 juni 1899

De reizende bioscoop - Volgende